እዋናዊ ቃለ-መሕትት ምስ ኣቦ መንበር ህ.ወ.ሓ.ት ዶ/ር ደብረፅዮን ገ/ሚካኤል

ሼር/ላይክ

ተኸታተልቲ

4812537
Today
Yesterday
This Week
Last Week
This Month
Last Month
All days
1797
3314
11583
4777565
44798
108196
4812537

Your IP: 107.20.94.6
2018-02-18 05:22

ገዋሕታ ደወል ኢንቨስትመንት

here we go
selam new

ቅድሚ 1983 ዓ/ም 40 ሚልዮን ኩንታል ብዓመት እትረክብ ዝነበረት ሃገርና ሕዚ ናብ ከባቢ 270 ሚልዮን ኩንታል ምህርቲ ብዓመት እትሓፍሰሉ ግዜ በፂሓ ኣላ። ሎሚ መሪሕነት ሕርሻ ብኢንዳስትሪ ንክትካእ ኣብ ስግግር ንርከብ።

ጎና ጎኒ ዕቤት ምህርቲ ሕርሻና ናብ ስግግር ኢንዳስትሪ ድልድል ክኾኑ መሰረት ህንፀቶም እናተሳለጡ ዝመፁ ትካላት ንግዲ ደቀቕትን ኣናእሽተይን ድማ ኣለዉ። ምስ እዚ ተተሓሒዙ”ካብ ብሕርሻ ብኢንዳስትሪ ዘይንምራሕ፣ ደቀቕትን ኣናእሽተይን ትካላት ንግዲ እውን ከድቅቓና እምበር መሰረት ኢንቨስትመንት ክኾናና ኣይኽእላን” ዝብሉ ግጉይ ኣተሓሳስባታት እናቐረቡ ከምዝፀንሑ ይፍለጥ ።”እዚ ኣተሓሳስባ ወድዓዊ ኩነታት ሃገር ኣብ ግምት ዘይኣእተወ እዩ። ኢንዳስትሪ ድማ “ኣብ ልዕሊ ሑፃ ኣይህነፅን” ዝበለ ልምዓታዊ መንግስትና “ኣብቲ ጭቡጥ ባይታ ተሰሪቶም ዝጥጥዑ ወነንቲ ትካላት ኢንዳስትሪ ክነፍሪ ኢና” ዝብል ፅኑዕን ቅኑዕን መትከል ሒዙ ኣብ ደቀቕትን ኣናእሽተይን ትካላት እናተወደቡ ኣብ ዝተፈላለዩ ዓውደ ስራሕቲ ዝነጥፉ መናእሰይ ንምፍራይ ብዙሕ ደኺሙ እዩ። እዚ ዓይነት ህንፀት ስርዓት ቑጠባ እተን ሎሚ ዝሕሸ ቑጠባዊ ዓቕሚ ዘለወን ሃገራት ዝተኸተለኦ ኣካይዳ እውን ስለዝነበረ ውፅኢታዊነቱ ዘጠራጥር ኣይነበረን። ውፅኢቱ ድማ ኣብቲ ጭቡጥ ባይታ ተሰሪቶም ብዝንቀሳቐሱ መናእሰይ ደወል ምስፍሕፋሕ ስራሕቲ ኢንቨስትመንት ኣብ ኩለን ከተማታትና እንትጋዋሕ ይስማዕ ኣሎ።

ክሳብ ሕዚ ኣብ ክልልና 98 ሸሕን 870 ትካላት ንግዲ ዝውነኑ 172 ሽሕ መንቀሳቐስቲ ትካላት ንግዲ መናእሰይ ተፈጢሮም ኣለዉ። ካብዚኣቶም 748 ትካላት ንግዲ ዝውነኑ 748 ኣካላት ናብ ማእኸላይ ደረጃ ኢንቨስትመንት ዝተሰጋገሩ እዮም። ካብዚኦም ሓደ ሰብ ዋና ሙሉጌታን ያሬድን ሕብረት ሽርክና ማሕበር ስፌት ጨርቃ መርቂ /”ኤም ዋይ ጋርመንት”/  ዘሎ ስራሕ ናይዚ ሰሙን ማእኸል ተመኩሮ መናእሰያትና ክኸውን ሓሪናዮ ኣለና።

“ኤም ዋይ ጋርመንት” ሕብረት ሽርክና ማሕበር ትካል ስፌት ጨርቃ መርቂ ኣብ ከተማ መቐለ ክፍለ ከተማ ሓድነት ይርከብ። ወነንቲ ናይዚ ትካል ድማ መናእሰይ ሙሉጌታ ደስታን ያሬድ ኣስገዶምን ይበሃሉ። ሙሉጌታን ያሬድን ዝፋተዉ ኣዕርኽቲ እምበር ነጋዶ ኮይኖም ኣይተፋለጡን። ሙሉጌታ ናይ ሒሳብ በዓል ሞያ እዩ። በዚ ስራሕ ብውልቅኡ ንኸባቢ ዓሰርተ ዓመት ሰሪሑ። ያሬድ ድማ ክኢላ “ዲዛይን” ዓለባ እዩ። በዚ ሞያ እውን ኣብ ኣዲስ ኣበባ “ኣዲስ ጋርመንት”፣ ኣብ ትግራይ ድማ ኣብ “ማ ጋርመንት” ተቖፂሩ ንልዕሊ ዓሰርተ ዓመት ሰሪሑ። ድሕሪ እዚ እዩ ዕርክነቶም  ብሓባር ናብ ምስራሕ ከሰጋግርዎ ዝወሰኑ።  ይኹን እምበር እዚ ስራሕ ንምጅማር ከም ቀንዲ ማሕንቖ ዝሓዞም መበገሲ ገንዘብ ነይሩ።  ብርክት ዝበለ ገንዘብ ስለዘድሊ ብቐጥታ ክጅምርዎ ኣይከኣሉን። ብኣተሓሳስባ ቆሪፁ ንዘተልዓለ መፍትሒ ስለ ዘይሰኣን ኣብ ዝተቖፀርሉ ስራሕ ኮይኖም ገንዘብ ክዓቑሩ ወሲኖም። እዚ ተግባራዊ ድሕሪ ምግባር ዝጎደሎም ገንዘብ ካብ ዝተፈላለዩ ኣካላት ልቓሕ ዝረኽብሉ ባይታ ብምምችቻው ኣብ ስራሕ ግልጋሎት እናሃባ ዝነበራ ሓንቲ ክዳን እትዓፅፍ ክልተ ድማ ክዳን ዝገጣጥማ ብድምር ሰለስተ ሜሽናት ብ250 ሽሕ ብር ዓዲጎም። ጉንበት 2005 ዓ/ም ድማ በዘን ሰለስተ ሜሽናት፣ ንኻልኦት መካየዲ ስራሕ ዝወዕል 200 ሽሕ ብር ጥረ ገንዘብን ንባዕሎም ሓዊስካ ብሸውዓተ ሰራሕተኛታትን ትካል ስፌት ጨርቃ መርቂ “ኤም ዋይ ጋርመንት” ሕብረት ሽርክና ማሕበር  ብዕሊ ኣጣይሾም።

ከም ኣገላልፃ መንእሰይ ያሬድ ኣስገዶም፣” እዚ ትካል እንትኽፈት ኩነታት ዕዳጋን ጠለብ ህዝብን ብዝግባእ ኣብ ግምት ብምእታው፣ ፅቡቓት ክዳውንቲ ናብ ዕዳጋ ብምቕራብ ተወዳዳሪ ኮይንካ ምርካብ ዝብል ዕላማ ሒዝና ኢና ተበጊስና” ይብል። እዚ ትካል ኲሓ ካብ ዝርከብ  ዋንነቱ ናይ ሼክ መሐመድ ኣል ኣሙዲ ካብ ዝኾነ ትካል ጨርቃ መርቂ “ማ ጋርመንት” እዩ ጨርቂ ዝዕድግ። እዚ ጨርቂ ንዝተፈላለዩ ዓይነት ክዳውንቲ ኣብ ትካል “ኤም ዋይ ጋርመንት” ቅርፂ ወፂኡሉ፣ ንስፌት ቀሪቡ ዝተፈላለዩ መልክዓትን ማህተማትን ተገይርሉ ውዱእ ክዳን ኮይኑ ንዕዳጋ ይቐርብ። ህፃውንቲ፣ መናእሰይን ዓበይትን ዝተኸድንዎም ከናቲራ ኢትዮጵያዊ ፌደልን መልእኽትን ዝሓዙ ኮይኖም ንርኢ ኣለና። እዚ ምህርቲ ትካል ተኸዲነን ዝረኸብናየን ወይዘሪት ኪሮስ ተስፋይን ተበርህ ኣማረን ድማ እቶም ክዳውነቲ ፅቡቓት ካብ ምዃኖም ብተወሳኺ ዋግኦም ኣዝዩ ተመጣጣኒ ስለዘኾነ ናይቲ ትካል ዓማዊል  ምዃነን ይዛረባ።

“ኤም ዋይ ጋርመንት” ኣብ 2006/2007ን ዓ/ም ብደረጃ ሃገር ኣብ ኣዲስ ኣበባ፣ ድሬዳዋ፣ ባህርዳርን መቐለን ኣብ ዝተሳለጡ ምርኢት ንግዲ ደቀቕትን ኣናእሽተይን ትካላት /ባዛር/ ብምስታፍ ፅቡቕ ጠለብን ናእዳን ረኺቡ እዩ። በዚ ምኽንያት ድማ ተሸላሚ ወረቐ ምስክር ኮይኑ። እቲ ትካል ካብ መቐለ ብተወሳኺ ኣብ ከተማ ደሴ እውን ብውክልና  ምህርቱ እናሸጠ እዩ።

ኣብ ጉንበት 2005 ዓ/ም ብሰለስተ ማሽን፣ ተወሳኺ 200 ሽሕ ብርን ሸውዓተ ሰራሕተኛታትን ዝተኸፈተ እዚ ትካል፣ ሕዚ 17 ሜሽናትን 31 ቀወምቲ ሰራሕተኛታትን ብምሓዝ ክልተ ነጥቢ ሰለስተ ሚልዮን ዝግመት ሃፍተ ገነት ዝውንን ትካል ንምዃን በቒዑ ኣሎ። ስራሓቱ ብዝበለፀ ንምግፋሕ ድማ ኣብዚ ዓመት 500 ሽሕ ብር ካብ ደደቢት ማይክሮ ፋይናንስ ልቓሕ ወሲዱ ኣሎ። ጉዕዞ “ኤም ዋይ ጋርመንት” ብኣንፀባረቕቲ ዓወታት እናተዓጀበ ሰፊሕ ራእይ ዝሰነቐ ትካል እዩ። ኣብ 2024 ዓ/ም ጡጥ ካብ ምፍራይ ጀሚሩ ናይ ባዕሉ ጨርቂ ክሰርሕን ብደረጃ ዓለም ዝወዳደር፣ ንልዕሊ 20 ሽሕ ሰራሕተኛታት ዕድል ስራሕ ዝኸፍትን ትካል ንምዃን ራዕይ ሰኒቑ ለይትን ቀትርን ኣብ ስራሕ ተፀሚዱ ይርከብ። ቅኑዕ ልምዓታዊ ፖሊስና ካብ ዘፈረዮም ትካላት ሓደ ዝኾነ “ኤም ዋይ ጋርመንት” ንብዙሓት መናእሰይ ኣብነት ኮይኑ ከምዘለዓዕሎም እምነትና ፅኑዕ እዩ።


alena ember where do we

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 3

ወይን ብፒዲኤፍ

ኣውርድ ጋዜጣ 970
ፍሉይ ሕታም መፂሄት
አውርድ መፅሄት መስከረም 2010