እዋናዊ ቃለ-መሕትት ምስ ኣቦ መንበር ህ.ወ.ሓ.ት ዶ/ር ደብረፅዮን ገ/ሚካኤል

ሼር/ላይክ

ተኸታተልቲ

5190494
Today
Yesterday
This Week
Last Week
This Month
Last Month
All days
1278
3787
17857
5145598
94552
128136
5190494

Your IP: 54.166.172.180
2018-05-24 08:17

ኣገንዕ ቤት ምኽሪ፣ ፈፃሚ ግን ዓሪ!

here we go
selam new

 

          ዝተኸበራ ኣፈ-ጉባኤ ቤት ምኽሪ ከተማ ኣኽሱም ወ/ሮ ኣባዲት ገ/ዋህድ

ቀዳማይ ክፋል

 

“ዝኸበርኩም ከንቲባ ከተማ ኣኽሱም፣ ዝተኸበርክን ኣፈ ጉባኤ ቤት ምኽሪ ከተማ ኣኽሱም፣ ዝኸበርኩም ኣባላት ቤት ምኽሪ ከተማ ኣኽሱም፣ ዝኸበርኩም ኣባላት ሓፋሽ ማሕበራት ከተማና፣ ክቡራትን ክቡራንን . . .  እንኳዕ ንራብዓይ ዘመን መበል 18 ዝካየድ ዘሎ ስሩዕ ጉባኤ ቤት ምኽሪ ከተማና ኣብፀሓኩም. . .”

“ከምትዝፍለጥ ቀዋሚ ኮሚቴ ጉዳይ ኢኮኖሚ ቤት ምኽርና ናይ ቁፅፅርን ክትትልን ስራሕቱ እናሰረሐ ከምዝመፀ ዝዝከር እዩ። ብፍላይ ኣብ ቤት ፅሕፈት ልምዓት ከተማ ዘሎ ናይ መሬት ምሕደራ ኮነ ስራሕቲ ፅሬትን ፅባቐን ዝምልከት ውሳነ ሓሳብ ናብ ከንቲባ እናሃብና ምምፃእና ዝፍለጥ እዩ። ይኹን እንበር ንስምዒታትን ርኢቶታትን ህዝቢ ተኸቲሉ ብዝተኸበረ ቤት ምኽርና ዝተውሃቡ ውሳነ ሓሳባት፣ ቤት ፅሕፈት ልምዓት ከተማ ተሓታቲ እናፈለየ ክፍፅም ኣይከኣለን።  እዙይ ብዘይምፍፃሙ ከዓ “ንስእነት ሰናይ ምምሕዳር በሪ እናኸፈተ ይመፅእ ኣሎ” ጥራሕ ዘይኮነስ፤ ቀንዲ ምኽንያት ስእነት ሰናይ ምምሕዳር እውን እናኾነ እዩ።

“ካብቶም ህዝቢ ከተማና እናልዐሎም ዝመፀ፤ ቤት ምኽሪ እውን ‘ፍታሕ ክግበረሎም’ ውሳነ እናሕለፈ ብዙሕ ዝደፍኣሎም፣ ግን ከዓ ክሳብ ሕዚ ዘይተፈትሑ እቶም ቀንዲ ፀገማ ሰናይ ምምሕዳር ከምዝስዕብ ኣቕሪብናዮም ኣለና። እቲ ቀዳማይ ኣብ ምሕደራ መሬት ዘሎ ሓፈሻዊ ፀገም ኮይኑ፤ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ተሰሪሖም ክፈርሱ እናተገበኦም ዘይፈረሱ ኣባይቲ ዝምልከት እዩ። እዚኣቶም ብርክት ዝበሉን ብቑፅሪ ብኣማኢት ምዃኖም ዝፍለጡን እኳ እንተኾኑ ክሳብ ሕዚ ግን ብተግባር ክእረሙ እይተገበረን። ንኣብነት ናይ ኣይተ ገብረጅወርግስ ኪዳነ ማርያም (ጣብያ ንግስተ ሳባ)፣ ናይ ኣይተ ገብረኣብዝጊ ወልዳኣረጋይ (ጣብያ ክንደያ)፣ ናይ ግራዝማች ገነጠው (ጣብያ ሓወልቲ)፣ ናይ ወ/ሮ ኣበባ ንጉሰ (ጣብያ ማዕበል)፣ ናይ ኣይተ ኣስተዝያ ሃይለ (ጣብያ ማዕበል)፣ ናይ ኣይተ ኣለምሰገድ ተስፋሁነይ (ጣብያ ማዕበል) ወዘተ ምጥቃስ ይከኣል።

“ዘይሕጋውያን ኣባይቲ ዘይምፍራስ ጥራሕ ዘይኮነስ ንመንግስታዊ ረብሓ ተባሂሉ ዝተኻሕሰ መሬት ኣብ መዓልኡ ኣብ ክንዲ ምውዓል ሕዚ እውን ኣብ ኢድ ውልቀ ሰባት ምህላው፣ እንተስ እናሓረሱ እንተስ ንኻልእ ስራሕ እናተጠቐምሉ ስቕ ኢልካ ብምርኣይ ምቕፃሉ እቲ ካልኣይ ነጥቢ እዩ። ኣብዚ እውን ከም ኣብነት ኣብ ጣብያ ንግስተ ሳባ ዝርከቡ ናይ ኣይተ ገብረጅወርግስ ገብረዮሃንስን ናይ ኣይተ ብርሃነ ኣስፋን፣ ከምኡ እውን ኣብ ጣብያ ማዕበል ዝርከቡ ናይ ኣይተ እስታያ ሃይለ፣ ኣይተ ኣለምሰገድ ተስፋሁነይ፣ ኣይተ ኣስረሱ፣ ወይዘሮ ኣበባ ንጉስ ምልዓል ይከኣል። ሕዚ ጥራሕ ዘይኮነስ ካብ 1984 ዓ.ም ከይተረፈ ጀሚሩ ንልምዓት ተባሂሎም ንውልቀ ሰባት ዝተውሃቡ ቦታታት ክሳብ ሕዚ ናብ ተግባር ዘይሰገሩ ተሓፂሮም ምህላዎም እውን እቲ ሳልሳይ ነጥቢ እዩ። ኣብዚ እውን ብመንግስቲ ተሰሪሖም ከይተወድኡ ዝተሸጡ ኮንደሚንየማት ሓዊሱ ናይ ቀሺ ካሕሳይ ገ/ስላሴ (ጣብያ ንግስተ ሳባ)፣ ናይ ኣይተ ሰለሙን (ጣብያ ማዕበል) ካልኦትን ከም ኣብነት ምልዓል ይከኣል እዩ።

ራብዓይ ፀገም ምሕደራ መሬት ከተማና “ዘይተኻሕሰ መሬት ሓረስታይ ምዕዳል” ዝምልከት እዩ። ኣብዚ እውን ኣብ ጣብያ ንግስተ ሳባ ንስራሕቲ ሕርሻ ከተማ (ምርባሕ እንስሳ) ዝተዓደለ ብምልኡ ቦታን ብ2009 ዓ.ም ንኹለን ማሕበራት ደኣንት ዝተዓደለ መስርሒ መሬትን ከም ኣብነት ምጥቃስ ይከኣል። እዚ ብተደጋጋሚ ተሓቢሩ ዝሓደረ ግን ከዓ ፍታሕ ዘይተገበረሉ ፀገም እዩ።

“ዝተኸበርኩም ከንቲባ ከተማ ኣኽሱም፣ . . . ክቡራትን ክቡራንን  . . . ኣብ ከተማና ዘለዉ ምስ ምሕደራ መሬት ዝተተሓሓዙ ፀገማት ብዙሓት እዮም። ኣብ ዓርሰ ምትሕግጋዝ  ኣባይቲ ከተማና ተበታቲኖም ክወሃቡ ዝግበኦም ጉዱኣት ኣካል ንበይንቶም ተፈልዮም እሞ ድማ መሰረተ ልምዓት ኣብዝይብሉ ተፈልዮም ክወሃቡ ምግባሩ ዝዳህሰስናን ከም ሻድሻይ ነጥቢ ገይርና ዘቐመጥናዮ ውሳነ ሓሳብና ኮይኑ ኣሎ። ተኽሊ መንገድታት ከተማና ማይ ከስትያን ክከናኸናን ዝተቖፀራ ሰራሕተኛታት ገንዘበን ክኽፈላ ሰኣን ምግባር፣ ካብኡ ሓሊፉ ቁፅፅርን ክትትልን ክግበረለን ብሰንኪ ዘይምኽኣሉ ተኽልታት ኮነ ሳዕርታት እቲ ጎደና ክሓሩ ክኢሎም እዮም፤ እዚ ብሻውዓይ ብርኪ ዝረአናዮ ነጥቢ እዩ። ንኣብነት “ግሪነሪ” ጣብያ ማዕበል፣ ቤት ትምህርቲ መጋቢት፣ ፓርክ መለስን መላእ ጎደና ኣኽሱምን ኣልዒልና ክንሓልፍ . . .

“ኣብ ዝተሰርሑ “ኮብል ስቶናት” ኮነ መንገዲ መንገዲ ኣስፋልት ንፅባቐ ከተማ ዘበላሽውን ምንቅስቓስ ዝህውኹን ከም ጃህያ፣ ሓሸዋ፣ ሓመድን እምንን ኣዕለቕሊቖም እናራኣዩ ተኸታቲልካ ስጉምቲ ዘይምውሳድ (ሻሙናይ ነጥቢ) ኣሎ። ካብ መንበሪ ኣባይቲ ውልቀ ሰባት ኮነ ካብ ሆቴላትን ኣብያተ  ምግብን ናብ መፋስሳት ዝስደዱ ረሰሓት ፈሰስቲ እናተረኣዩ ተኸታቲልካ ስጉምቲ ዘይምውሳድ  (ታሽዓይ ነጥቢ) እውን ዓብዪ ፀገም ከተማና ምዃኑ ብተደጋጋሚ ተሓቢሩ እዩ። ኣብዚ እውን ኣብ ማእኸል ከተማ ዘሎ “ፋኛቱራታት” ኣስፓልት ክሳብ ቤት ትምህርቲ ኣብርሃ ወ ኣፅብሃ፣ ካብ ፊት ንፊት ካልኣይ ብርኪ ቤት ትምህርቲ ኣኽሱም ጀሚሩ ክሳብ ህንፃ መምህር ፍስሃ ዘለዉ ቦታታት ብኣብነት ኣቐሚጥና ኣለና።

“ካልእ ኣብ ከተማና ግልጋሎት ሕርዲ ዝወሃበሉ ቦታ ብዘይምህላዉ ዘይሕጋዊ ሕርዲ ክስፋሕፋሕ ምግባሩ (ዓስራይ ነጥቢ)፣ ህንፃ ሽም ትልሚ ኣዳልዩ ስራሕቱ ብኣግባቡ ብዘይምስርሑ ህንፃታትና ብ “ስታንዳርድ) ዘይኸዱ ምህላዎም (መበል 11 ነጥቢ)፣ ክትትልን ቁፅፅርን ህንፀት ኣባይቲ ዘይምህላው (መበል 12 ነጥቢ)፣ ፕላን ከስርሕ ንዝደሊ ተገልጋሊ ካብ ዓቐን ንላዕሊ ገንዘብ ክኸፍል ምሕታት፤ ኣብ ደገ ፕላን ኣስሪሑ ንዝመፀ ድማ “ናይ ባህ ኣይበሎ” ምንግልታዕ (መበል 12 ነጥቢ) ብሓፈሻ ኣብ ኣወሃህባ ግልጋሎት ገዚፍ ፀገም ብምፍጣር ሕ/ሰብ ከንፀርፅርን ሕቶ ሰናይ ምምሕዳር ከልዕልን ምግባር (መበል ዓሰርተ ኣርባዕተን መቓለሊን ነጥቢ) ብሰፊሑ ዝረአ ዘሎ ጉድለት ከተማና ምዃኑ ክንግልፅ ንደሊ።

“ዝኸበርኩም ከንቲባ ከተማ ኣኽሱም፣ ክቡራትን ክቡራንን . . . “እዞም ካብ 1 ክሳብ 14 ዝዘርዘርናዮም ነጥብታትን ካልኦትን መልሲ ክወሃበናን መፍትሒ ክግበረሎምን ብዕለት 02 ጥቅምቲ 2009 ዓ.ም፣ ደጊምና ብዕለት 27 መጋቢት 2009 ዓ.ም፣ ብተወሳኺ ብዕለት 24 ግንቦት 2009 ዓ.ም ደብዳበ ዝፀሓፍና እኳ እንተኾንና፤ ከም ልምዓት ከተማ ገምጊሙን ኣፀፅዩን ጥማር ሓሳብ ዝሓዘ ፅሑፍ ከቕርበልና ኣይከኣለን። እዚ ተግባር፣ ‘እቶም ብቤት ምኽርና ዝተዘርዘሩ ፀገማት ከይደርቁ ምኽንያት ይኸውን ኣሎ’ ጥራሕ ዘይኮነስ፤ ሕገ - መንገስቲ ዝጥሕስን ክብሪ ቤት ምኽሪ ዝዳፋእን እውን እዩ ዝኸውን ዘሎ።

“ዝተኸበሩ ከንቲባ ከተማ ኣኽሱም፣ ሕዚ እውን እዞም ብህዝብን ብቤት ምኽርን ከተማና ተመምዮም ዘለዉ ፀገማት ምስ ሰራሕተኛታት ልምዓት ከተማ ገምጊምኩም ውሳነ ሓሳብ ክተቕርቡልና ብምባል ሎሚ 09 ሓምለ 2009 ዓ.ም እዚ ውሳነ ሓሳብ ነቕርብ ኣለና። እዚ ዝርዝር ሓሳብ ብምርኣይ ክሳብ ዕለት 28 ሓምለ 2009 ዓ.ም ውሳነ ሓሳብኩም ቤት ምኽርና ናብ ዝወከሎ ቀዋሚ ኮሚቴ ኢኮኖሚ ዘይተቕርቡ እንተደኣ ኮይንኩም ግና፣ እቲ ዝተኸበረ ቤት ምኽሪ ኣብ ርእሲ ዝሸሞም ኣካላት ሕጋዊ ስጉምቲ ክወስድ ዝግደድ ምዃኑ በዚ ውሳነ ሓሳባት ዝሓዘ ወረቐት ክንገልፅ ንፈቱ።”

    ቀዋሚ ኮሚቴ ጉዳይ ኢኮኖሚ ቤት ምኽሪ ከተማ  ኣኽሱም፤ ሓምለ 2009 ዓ.ም

እቲ 14 ነጥብታት ዝሓዘ ኣብ ላዕሊ ዝተዘርዘረ ሓሳብ፣ ቤት ምኽሪ ከተማ ኣኽሱም ብተደጋጋሚ ንፈፀምቲ ዘቕረቦ፤ ግን ከዓ “እዚ” ዝበሃል ዘዕግብ መልሲ ዘይተረኸበሉ ጉድለት ኣሰራርሓን ጠንቂ ሰናይ ምምሕዳርን እታ ከተማ እዩ። በዚ ምኽንያት ድማ ቤት ምኽርን ፈፃሚትን እታ ከተማ ኣብ ክልተ ዋልታታት ዘለዉ ሓይልታተ ኣምሲልዎም ይርከብ።

ከምቲ ዝፍለጥ ዕማም ቤት ምኽሪ ምቁፅፃርን ምክትታልን ስራሕቲ ህዝብን ምምሕዳርን እዩ። ፈፃሚ ከዓ ተቐቢሉ ይሰርሕ። በዚ መንፅር ጠንካራ ቤት ምኽሪ ዘለዋ ወረዳ ኮነት ጣብያ ጠንካራ ኣፈፃፅማ ስራሕ ክህልዋ እዩ ትፅቢት ዝግበር። ኣብ ከተማ ኣኽሱም ግን “ብግልባጡ እዩ” ምባል ይከኣል። ቤት ምኽሪ እታ ከተማ ንፀገማት እታ ከተማ መምዩ ንምውፃእ ኮነ ኣንቲዑ ንምቕራብ ፀገም የብሉን። እዚ ብዋዕላታት ወይ ብምልክታታት ጥራሕ ዘይኮነስ ብኸምዚ ኣብ ስሩዕ ጉባኤታቱ ከይተረፈ ተሪር ውሳነ ሓሳብ እናዕረፈ ዝጎዓዝ ጠንካራ ቤት ምኽሪ እዩ። ንኸምዚ ዓይነት ፅፉፍን ዝምጎስን ስርሑ ከዓ እቲ ቤት ምኽሪ በብርኪ ክልል እውን ሞዴል ኮይኑ እናተሸለመ ክመፅእ ኣኽኢልዎ እዩ። ንኣብነት ኣብ 2008 ኮነ ኣብ 2009 ዓ.ም ብሉፅ ቤት ምኽሪ ተባሂሉ ተሸሊሙ እዩ።

ኣብዚ  ዝዋቓዕ ነጥቢ ክመፅእ ዝገብሮ እንበኣር እቲ ብጥብቂ ቁፅፅርን ክትትልን ቤት ምኽሪ ዝተዳህሰሰ ጉድለት ናብ ተግባር ዘየሰግርን ዘይቕረፍን ምዃኑ እዩ። ኣብዞም ዝተጠቐሱ ጉድለታት እታ ከተማ፣ ድሕሪ ተሃድሶ ዝተረኣዩ ንጣር ለውጥታት እንተዘይኮይኑ፤ ነቶም ልዕል ክብሉ ዝተገለፁ ፀገማት ዘቕርፍ ምንቅስቓስ የለን ምባል ይከኣል። እዚ ንሕና ዝበልናዮ ዘይኮነስ ቤት ምኽሪ ባዕሉ እውን ዘስመረሉ ሓሳብ እዩ። እሞ እዚ ደኣ እንታይ ሞዴልነቱ? እቲ ህዝቢ ዝደልዮ ነጥቢ እንተዘይተበፂሑ እቲ ቤት ምኽሪ ሞዴል ኮነ ኣይኮነ እንታይ እዩ ረብሕኡ? እቲ ፈፃሚ አዐሪ ዝተበሃሎ ጉድለት ከየዐረየ ኸ ክሳብ መዓዝ እዩ ክጎዓዝ?

እዚ ናትና ሓሳብ እዩ። እዚ ናትና ሓሳብ ብቤት ምኽሪ እቲ ከተማ እውን ቅቡል እዩ። “ሽልማትና ዕግበት ህዝቢ እንተወሊዱ ኢና ሽልማት እንብሎ። ሕዚ ግን ህዝብና ኣይዓገበን ዘሎ፤ ስለዚ ሽልማትና ኣየኹረዐናን” ዝበላና ዝተኸበራ  ኣፈ ጉባኤ ቤት ምኽሪ ከተማ ኣኽሱም ወ/ሮ ኣባዲት ገ/ዋህድ እየን። “እዞም ፀገማት ደሪቖም እንተሪኢና እዩ ሽልማትና ምሉእ ዝኸውን” ዝብላ እተን ኣፈ - ጉባኤ፣ እዚ ድማ ኣብ 2010 ዓ.ም ምሉእ ንምሉእ ዘድርቕ ኣንፈት ሒዙ ይጎዓዝ ከምዘሎ  እየን ዝዛረባ። “ኣብ 2011 ዓ.ም ካልእ ዛዕባ እንበር ተመሊሶም እዞም ፀገማት ክለዓሉ የብሎሙን፤ ኣብ 2011 እውን ነዞም ፀገማት ከም ኣጀንዳ ሒዝና ንዛረብ እንተደኣ ኮይንና ከም ቤት ምኽሪ ምህላውና ዋጋ ዘለዎ ኣይኮነን” ድማ ይብላ። 

እሞኸ ከመይ ኢና ክንፅበ? ከምቲ ዝተኸበራ ኣፈ ጉባኤ ዝበለኦ ብሓቂ እዞም ፀገማት ኣብ 2010 ክደርቁ ድዮም? ነቶም ቤት ምኽሪ ዝደምደሞም ተረርቲ ውሳነ ሓሳባት ናብ ተሓታትነት ዘሰጋግር መስርሕ ከይረኣና ክልተ ዓመታት ተበቊፆም ኣለዉ። እቲ “ኣብ 2010 ዓ.ም ምሉእ ንምሉእ ዘድርቕ ኣንፈት ሒዙ ይጎዓዝ ኣሎ” ተባሂሉ ዘሎ ኣካይዳ እውን ድሮ እቲ ፍርቂ በጀት ዓመት ተወዲኡ  ኣብ ወርሒ ታሕሳስ በፂሕና ኣለና። ኣብዛ ዝተረፈት ሽዱሽተ ወርሒ ደኣ እንታይ ተኣምራት ኢና ክንፅበ? ቤት ምኽሪ ንዘረብኡ ድዩ ከምኡ ዝብል ዘሎስ ዝሓዞ ጭቡጥ ነገር ሃልይዎ እዩ? ብስሩ እቶም በብግዜኡ ውሳነ ሓሳብ ዝወሃቦም ዘሎ ፈፀምቲ ኸ ነቲ ብቤት ምኽሪ ዝወሃቦም ኣንፈት ናብ ተግባር ዘይቕይርሉ ምኽንያት እንታይ እዩ? ንዓኣቶም ኣዘራሪብና ኣብ ካልኣይ ክፋል ፅሑፍና ሒዝናዮ እንምለስ ዛዕባ ክከውን እዩ።


alena ember where do we

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 3

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 3

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 2

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 2

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 1

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 1

ወይን ብፒዲኤፍ

ኣውርድ ጋዜጣ 977
ፍሉይ ሕታም መፂሄት
አውርድ መፅሄት ለካቲት 2010