እዋናዊ ቃለ-መሕትት ምስ ኣቦ መንበር ህ.ወ.ሓ.ት ዶ/ር ደብረፅዮን ገ/ሚካኤል

ሼር/ላይክ

ተኸታተልቲ

5052288
Today
Yesterday
This Week
Last Week
This Month
Last Month
All days
2385
2909
31402
4998067
84482
110388
5052288

Your IP: 54.198.134.104
2018-04-20 14:28

መሰረተ ሓሳባት ስርዓት ኣተሓሕዛ ሒሳብ

here we go
selam new

ራብዓይ ክፋል

መአዘዚ ሰነድ ዝዳለወሉ ቀንዲ ምኽንያት ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ተፈጢሩ ክምዝገብ እንትድለ እዩ፡፡ ሰራሕተኛታት ሒሳብ ፍልፍል መረዳእታ ሰነዳት ምስ ቀረበሎም ኣብ መዝገብ ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ሓበሬታ የስፍሩ፡፡ ቀንዲ ዕላማ

ራብዓይ ክፋል

መአዘዚ ሰነድ ዝዳለወሉ ቀንዲ ምኽንያት ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ተፈጢሩ ክምዝገብ እንትድለ እዩ፡፡ ሰራሕተኛታት ሒሳብ ፍልፍል መረዳእታ ሰነዳት ምስ ቀረበሎም ኣብ መዝገብ ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ሓበሬታ የስፍሩ፡፡ ቀንዲ ዕላማ ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ሒሳብ መዝገብ ድማ ኩሎም ኢኮኖሚያዊ ልውውጣት ኣብቲ ስርዓት ኣተሓሕዛ ሒሳብ ዝኣተዉ ምዃኖም ንምርግጋፅ እዩ፡፡ ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ሒሳብ መዝገብ፣ ዝተመዝገቡ ኢኮኖሚያዊ ልውውጣት ንምክፍፋልን ናብ ሓፈሻዊ ቦኽራ ንምትሕልላፍን መሰረት ኮይኑ የገልግል፡፡ ሒሳብ ቦኽራ ብምምሕዳር ከተማ ዝተጣየሹ ሒሳባት ዝሓዘ እዩ፡፡ ሓፈሻዊ ቦኽራ ዝጣየሽ ኣብ መዝገብ ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ተመዝጊቦም ዝርከቡ ሓበሬታታት በብዝምልከቶም ሒሳብ መፍለዪ ቑፅሪ ከፋፊልካ ንምቕማጥ እዩ። ንኡስ ቦኽራ ኣብ ሓፈሻዊ ቦኽራ ካርዲ ውሽጢ ዘሎ ናይ ነፍሲ ወከፍ መቆፃፀሪ ሒሳብ ቦኽራ ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ሒሳብ ዝርዝር ዝሕዝ እዩ። ቀንዲ ዕላማ ንኡስ ቦኽራ ሒሳብ ከይዲ ምድላው ፀብፃብ ንምቅልጣፍ፣ ሓፈሻዊ ቦኽራ ካርዲ ከይበዝሕ ንምግባር፣ ብቑዕ ምምሕዳር ፋይናንስ ክህልው፣ ብቑዕ ምዝገባን ሚዛንን ሒሳብ ምምሕዳር ንክህልው ዝሕግዝ እዩ፤ ዝብሉን ካልኦትን መሰረተ ሓሳባት ስርዓት ኣተሓሕዛ ሒሳብ ኣብ ዝሓለፈ ትሕዝቶ ምቕራብና ይዝከር። መቐፀልታኡ ድማ ከም ዝስዕብ ተዋዲዱ ቀሪቡ ኣሎ፡፡

ቅብሊትን ኣታዊ ባንክን

ንምምሕዳር ከተማ ዝፍፀም ክፍሊት ብጥረ ገንዘብ፣ “ቼክ”ን ካልኦት በቢግዚኡ ብምምሕዳር ከተማ ዝፍቀዱ ቅጥዕታትን ምቕባል ይከኣል እዩ። ተሓዚ ገንዘብ ዝእክቦ ወይ ዝቕበሎ ገንዘብ ኩሉ ብሕጊ ዝተሓተመን ተኸታታሊ ቑፅሪ ዘለዎን መአዘዚ ቅብሊት ጥረ ገንዘብ ተሓዚ ገንዘብ ፈሪሙ ብምሃብ ክኸውን ኣለዎ። ከምኡ እውን እቲ ዝእክቦ ወይ ዝቕበሎ ኩሉ ብዘይ ምንም ምድንጓይ ቅብሊት ኣታዊ ባንኪ ብምጥቃም ናብ ቤት ፅሕፈት ፋይናንስን ኢኮኖሚያዊ ልምዓትን ምምሕዳር ከተማ ባንኪ ሒሳብ ኣታዊ ክኸውን ግድን እዩ። እቶም ዝቕበሎም ቼካት ናብ ናይ ከተማ ባንኪ ሒሳብ ኣታዊ ክኸውን ምእንቲ ናይ ግድን ክልተ ሕንፃፅ ክስመሮምን ናይቲ ኣታዊ ዝግበረሉ ባንኪ ሒሳብ ቁፅሪ ኣብ ድሕሪት ናይቲ ቼክ ክሰፍርን ይግባእ። ተሓዚ ገንዘብ ዝቕበሎም ናይ ሓገዝ፣ ልቓሕ፣ ፍሉይ መሸጣን ካልኦት መተካእታን ገንዘብ ወዘተ ቅብሊት ኣታዊ ባንኪ ብምጥቃም ናብ ናይ ከተማ ባንኪ ሒሳብ ኣታዊ ክግበር ኣለዎ። ኣታዊ ዝተገበረ ቼክ ወይ ጥረ ገንዘብ ዝከኣል ክሳብ ዝኾነ ትኽክለኛ ቅብሊት ኣታዊ ባንኪ ብምጥቃም ኣብቲ ዝኣተወሉ ዕለት ናብ ባንኪ ክኣቱ ግድን እዩ። ተሓዚ ወይ ተሓዚት ገንዘብ ወይ ዝኾነ ቅብሊት ገንዘብ ዝፍፅም ሰራሕተኛ ንዝተቐበሎ ኩሉ ገንዘብ ተሓታቲ እዩ። ስለዝኾነ ናይቶም ኣታውን ወፃእን ስሩዕ መዝገብ ከጣይሽ ኣለዎ። ዝተቐበለሉን ባንኪ ኣታዊ ዝገበረሉን ስሩዕ ቅብሊት ብምቕራብ ኣብ መዝገብ ሒሳብ ስሩዕ ምዝገባታት ሒሳብ ክፍፅም ግድነት ይኸውን። ነዚ ክሳብ ዘይፈፀመ ተሓታታይ እዩ።

ዝኾነ ይኹን ክፍሊት ዝፈፀመ ኣካል ንዝኽፈሎ ገንዘብ ስሩዕ መአዘዚ ቅብሊት ክወሃቦ ይግባእ። ገንዘብ ዝተቐበለ ተሓዚ ገንዘብ እውን ናይቲ ገንዘብ መጠን ብምግላፅ ቅብሊት ክቖርፀሉ ግድን ይኸውን። ተሓዚ ገንዘብ ናይ ካሊእ ኣካል ገንዘብ ኣብ ካዝና ከቐምጥ ኣይፍቀደሉን። ኣብ ውሽጢ ካዝና ዝተረኸበ ናይ ካሊእ ወገን ጥረ ገንዘብ መአዘዚ ቅብሊት ጥረ ገንዘብ ተቖሪፅሉ ናብ ናይ መንግስቲ ካዝና ኣታዊ ኮይኑ ይውረስ። ብምምሕዳር ከተማ ገንዘብ ክቕበል ብሓላፍነት ዝተመደበ ሰራሕተኛ እንተዘይኾይኑ ዝኾነ ይኹን ሰራሕተኛ ገንዘብ ክእክብ (ክቕበል) ዝተኸልከለ እዩ። ብተወሳኺ ግዘ ዝሓለፎን ዝተሰረቐን ቼክ ምቕባል ዝተኸልከለ እዩ። ሒሳብ ሹም ብተሓዚ ገንዘብ ዝተኣከበ ገንዘብ ብእዋኑ ናብ ባንኪ ኣታዊ ምዃኑ ናይ ምርግጋፅን እዋናዊ ምዝገባታት ኣብ መዝገብ ባንኪ መቆፃፀሪ ጥረ ገንዘብ ናይ ምክያድን ሓላፍነት ኣለዎ።

ኣተሓሕዛን ኣጠቓቕማን ቅብሊት

ንምምሕዳራት ከተማ ዝውዕል መምርሒ ኣጠቓቕማ፣ ክፍፍል ኣተዓቓቕባን ኣተሓሕዛን ቅብሊት ብምምሕዳር ከተማ ብመሰረት ዝወፅእ መምርሒ ይኸውን። ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ትልምን ፋይናንስን ኣተሓሕዛን ኣሰራርሓን ቅብሊት ኣብ ስራሕ ምውዓሎም ናይ ምርግጋፅ ሓላፍነት ኣለዎ። መአዘዚ ቅብሊት ቅድሚ ኣብ ጥቕሚ ምውዓሉ ኣብቲ ጥራዝ ዘሎ በዝሒ ቁፅሪ ቅብሊት ብምቑፃርን ተኸታታሊ ቁፅሪ ዘለዎ ምዃኑ ብምርግጋፅን ኣብ ውሽጢ ሓዲኡ ናይቲ ጥራዝ መሸፈኒ ብምምዝጋብ ክፍርመሉ ይግባእ። ኣብ ከይዲ ስራሕ ዝርከቡ ጥራዛት ቅብሊት ኣብ ካዝና ተቖሊፎም ክቕመጡ ኣለዎም፡፡ መጠን ገንዘብ ቅብሊት ብፀጋም ወገን ባዶ ቦታ ብዘይምግዳፍ ብፊደልን ብቑፅርን ተነፂሩ ክፀሓፍ ኣለዎ። ናይ መጀመርያ ቕዳሕ ቅብሊት ንከፋላይ፣ ካልኣይ ቕዳሕ ንሒሳብ ክፍሊ፣ ሳልሳይ ቕዳሕ ኣብ ጥራዝ ተራፊ ይኸውን።

ኣብዚ ክስትውዓል ዝግብኦ መአዘዚ ቅብሊት ብዝኾነ ምኽንያት ክስረዝ ይኽእል እዩ። ኹሉ ቕዳሕ ናይቲ ዝስረዝ መአዘዚ ቅብሊት ኣብ ሕድሕዱ ክልተ ጋድም ሕንፃፅ ብምግባር ኣብ ውሽጢ ጋድም ሕንፃፅ “ዝተሰረዘ” ዝብል ይፀሓፈሉ። ኩሉ ቕዳሕ ናይቲ ዝተሰረዘ ቅብሊት ከይተቐደደ ኣብቲ ጥራዝ ይተርፍ። ኣብ ዝኾነ ይኹን ኩነታት መአዘዚ ቅብሊት ገንዘብ ደጊምካ ምሃብ ኣይፍቀድን። ኣጠቓቕማን ኣተዓቓቕባን ጥረ ገንዘብ ካዝና፣ ተሓዚ ገንዘብ ኣብ ምምሕዳር ከተማ መዓልታዊ ምንቅስቓስ ዝህልዉ ጥረ ገንዘብን ካልኦት ዋጋ ዘለዎም ነገራትን ንድሕንነቶም ኣብ ስጡም ሓለዋ ዝግበረሉ ካዝና ጥረ ገንዘብ ናይቲ ከተማ ክዕቀቡ ክግበር ኣለዎ።

ኣጠቓቕማ ካዝና ጥረ ገንዘብ

ጥረ ገንዘብ፣ ቼክ፣ ኣብ ስራሕ ዘሎ ጥራዝ ቅብሊት ከምኡ እውን ካልኦት ዋጋ ዘለዎም ብስም እቲ ምምሕዳር ከተማ ዝፍለጡ ነገራት ብቑዕን ጥንኩርን ኣብ ዝኾነ ጥረ ገንዘብ ካዝና ክቕመጡ ኣለዎም፡፡ ካዝና ጥረ ገንዘብ ብዘይካ ክልተ መፍትሕ ዝሓዘ ዓቃቢ ንብረት ምኽፋት ዝተኸልከለ እዩ፡፡ መፍትሒ ካዝና ጥረ ገንዘብ እንተጠፊኡ ሽዑ ንሽዑ ንሓላፊ ቤት ፅሕፈት ትልምን ፋይናንስን ሪፖርት ክግበር ኣለዎ። እቲ ሓላፊ ብወገኑ ኣብ ካዝና ዘሎ ጥረ ገንዘብን ዋጋ ዘለዎም ንብረታትን ካብ ሓደጋ ንምክልኻል ኣድላይ ስጉምቲ ክወስድ ይግባእ፡፡ ዝተራበሐ መፍትሕ ኣብ ፍሉይ ማሕተም ዘለዎ ዝተዓሸገን መሸፈኒ ናይ ኣየናይ ካዝናን ቢሮን መፍትሕ ከምዝተዓሸገ መለለይን በዝሒ መፍትሕን ተፃሒፉ ክቕመጥ ኣለዎ።

ኣተሓሕዛ ቅብሊት ሒሳብ

ዝተመደቡ ሓለፍትን ካልኦት እቶት ኣብ ምእካብ ዝሰርሑ መምርሕታትን ናይቲ ከተማ ምምሕዳር ክእከብ ዝግባእ ኣታዊ ምእካቡ፣ ዝተኣከበ ኩሉ ኣታዊ ናብ ዝተመደበሉ ባንኪ ሒሳብ ብእዋኑ ኣታዊ ዝተገበረን ዝተመዝገበን ምዃኑ ናይ ምክትታልን ምርግጋፅን ሓላፍነት ኣለዎም፡፡ ድምር ኣታዊ ምስ ናይ ባንኪ ኣታዊ ቅብሊት ቅዳሕ፣ ወርሓዊ ናይ ባንኪ መፍለጥን ወርሓዊ ሒሳብ ፀብፃብን ብምንፅፃር ክተዓረቕ ኣለዎ፡፡ ቅብሊት ኣብ ዝእክቡ ኣባላት ኣፍልጦ ዝረክብ ገንዘብ ወይ ካሊእ ናይ ክፍሊት መሳርሒ ተሓዚ ገንዘብ ምስተቐበለን ብሒሳብ ክፍሊ ምስተረጋገፀን እዩ፡፡ ኣብ ቅብሊት ካብ ከፋሊ ኣታዊ ዝተገበረ ሙሉእ ገንዘብ (ግሮስ) ክምዝገብ ኣለዎ። ኮይኑ ግና ምስቲ ኣታዊ ዝተትሓዘ ወፃኢ (መተካእታ ኮሚሽን ወይ ግልጋሎት ክፍሊት) ብምቕናስ ዝተፃረየ (ኔት) ክምዝገብ የብሉን።

ካብ ፍልፍል ሓገዝ፣ ድጎማ ከምኡ እውን ውህብቶ ልቓሓት ኣታዊ ዝግበር እቶት ብሙሉእነት ኣታዊ ክግበርን ኣብ መዝገብ ኢኮኖሚያዊ ልውውጥ ክምዝገብን ግድን ይኸውን። ብፍላይ ውህብቶን ልቓሕን ተወሳኺ መዝገብ ብምጥያሽ ናይ ሕድሕድ ፕሮጀክት መፈፀሚ ቤት ዕዮን ሓገዝ ወሃብን ኣታውን መተካእታን እዋናዊ ምዝገባ ክካየድ ይግባእ። ኣብ ምምሕዳር ከተማ መፍለጢ ኣታውን ወፃእን ሒሳብ ክዳሎን ምስ ወርሓዊ መፍለጢ ሒሳብ ባንኪ ክተዓረቕን ኣለዎ፡፡ ካብ ምምሕዳር ከተማ “ፈንድ” ንዝተፈፀመ ዝያዳ ክፍሊት መተካእታ ከም እቶት ኣይምዝገብን፡፡ ኣብዚ በጀት ዓመት ንዝተፈፀመ ዝያዳ ክፍሊት መተካእታ እንትግበር መጀመርያ ክፍሊት እንትፍፀም “ዴቢት” (ወፃኢ) ተገይሮም ዝነበሩ ወፃኢ ሒሳብ መደባት ብ“ክሬዲት” (ኣታዊ) ክምዝገቡ ይግበር፡፡ ቅድሚ በጀት ዓመት ንዝተፈፀመ ዝያዳ ክፍሊት መተካእታ እንትግበር ድማ ናብ ዝተፃረየ ሃፍቲ ብክሬዲት ክምዝገብ ይግበር።

ኣጠቓሊልካ እንትርአ በጀት ዝምደብ ልምዓታዊ ስራሕቲ ብምስላጥ ህዝቢ ካብ መስመር ድኽነት ንምንጋፍ እዩ፡፡ እዚ ድማ ናይ ባዕሉ ዝኾነ ቅርፂ ኣወዳድባ ኣለዎ፡፡ “ቅርፂ ኣወዳድባ በጀት” እንብሎ ናይ ባዕሉ በጀት ዘለዎ ሓደ ኣካል ንምፍላይ ዝጠቅምን ምዕሩይ መፍለዪ ቁፅሪ ክፋላት ዘጠቓለለን እዩ፡፡ ናይዚ ቁልፊ ረብሓ ድማ ንናይ ህዝብን መንግስትን በጀት ተሓታትነትን ግልፅነትን ንምሃብ ምዃኑ ምግንዛብ የድሊ፡፡ በጀት ዝምደብ ናይ ምፍፃም ሓላፍነት ንዝተውሃቦ ኣካል ኮይኑ በዓል በጀት ትካል ድማ ኣብ ትሕቲኡ ንዝርከቡ ንኡስ ክፍልታት /መምርሕታት፣ ጉጅለታት፣ ፕሮግራማትን ፕሮጀክትታትን/ በጀት ይምድብ፡፡ እዚ ከዓ ብመሰረት መምርሕን ኣሰራርሓን ፋይናንስ ክፍፀም ግድን ይኸውን፡፡

ብመንፅር እዚ እንትንርአ በጀት ዝመሓደረሎም መምርሕታትን ሪፎርምታትን ፋይናንስ ተኣታ ትዮም ተግባራዊ ብምዃኖም በጀት ህዝብን መንግስትን ኣብ ዝተሓሰበሉ ልምዓታዊ ስራሕቲ እናወዓለ ይርከብ፡፡ ይኹን እምበር ሐዚ እውን እዞም መምርሕታትን ሪፎርምታትን በቲ ትፅቢት ዝግበረሎምን ዝተቐረፅሉ ዕላማን ምሉእ ንምሉእ ተግባራዊ ይኾኑ ኣለዉ ምባል ኣይከኣልን፡፡ ናይዚ መበገሲ ከዓ እንተስ ብሸለልትነት ወይ ብምንኣስ ዓቕሚ እዩ፡፡ ስለዝኾነ ኣብቶም ሸለልትነት ዘርእዩ ኣካላት ኣመራርሓን ሰብ ሞያን ብመሰረት መምርሒ ንክሰርሑ ኣፅንኦት ንምሃብ፣ ኣብቶም ዓቕሚ ዝንእሶም ድማ ዝሐሸ ግንዛብ ንምፍጣር ብምዕላም ኣጠቓቕማ ካዝና ጥረ ገንዘብ፣ ኣተሓሕዛን ኣጠቓቕማን ቅብሊት ዝብሉን ካልኦትን ዓበይቲ ዛዕባታት ኣቕሪብና፡፡ ኣብ ዝቕፅል ድማ ኣፈፃፅማ ክፍሊታትን ኣመዘጋግባ ሒሳብን፣ ምንቅስቓስ ሒሳባት ባንኪ ዝብሉን ካልኦትን ክንድህስስ ኢና፡፡


alena ember where do we

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 3

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 3

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 2

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 2

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 1

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 1

ወይን ብፒዲኤፍ

ኣውርድ ጋዜጣ 971
ፍሉይ ሕታም መፂሄት
አውርድ መፅሄት ለካቲት 2010