እዋናዊ ቃለ-መሕትት ምስ ኣቦ መንበር ህ.ወ.ሓ.ት ዶ/ር ደብረፅዮን ገ/ሚካኤል

ሼር/ላይክ

ተኸታተልቲ

5052298
Today
Yesterday
This Week
Last Week
This Month
Last Month
All days
2395
2909
31412
4998067
84492
110388
5052298

Your IP: 54.198.134.104
2018-04-20 14:31

ከባብያዊ ፀጋ ዝጥቀም ኣተሓሳስባ

here we go
selam new

ኣይተ መንግስቱ ገሰሰ 

-       ልምዓት ደርሁ፣ ኣካል ምፍጣር ዓቕሚ መናእሰይ

ብወገን መናእሰይ ዕድል ስራሕ ዝፈጥሩ ዝተፈላለዩ ፕሮጀክትታት ልምዓት እንተሃለዉ እውን እኹላት ኣይኮኑን። መንግስቲ ካብ ግዘ ናብ ግዘ ዝሓሸ ዕድል ስራሕ ንምፍጣር እኳ ፃዕሪ እንተገበረ ስራሕ ዝስኣኑ መናእሰይ ግና ኣብ ገጠር ኮነ ከተማ ብዙሓት እዮም። ነዚ ፀገም ንምፍታሕ ማሕበራዊ ረዲኤት ትግራይ (ማረት) ከም ትካል ልምዓትን ግብረ ሰናይን ንመንግስቲ ሓጊዛ እትገብሮም ብርክት ዝበሉ ስራሕቲ አለዉ። ካብቶም ብዙሓት ንጥፈታት፣ መናእሰይ ተወዲቦም ኣብ ልምዓት መስኖ፣ ልምዓት ንህቢ፣ ልምዓት እንስሳ፣ ዝተዋደደ ልምዓት ጎቦን ሸቐጣ ሸቐጥን ክዋፈሩ ዝገበረቶም ፃዕርታት ይጥቀሱ። ንመናእሰይ ተጠቀምቲ ዝገብሩ ፕሮግራማት ካብ ዝተፈላለዩ ትካላት ገበርቲ ሰናይ ወፃኢ ሓገዝ እናተኣላለሸት ምስራሕ ኣጠናኺራ እትቕፅለሉ ዘላ ኮይና እትረኽቦም ይውሓዱ ይብዝሑ ሓገዛት ኣምፂኣ ኣብ ረብሓ እናውዓለቶም ትርከብ። ንኣብነት ምስ ገባሪ ሰናይ ዓለምለኸ ምድሓን ህፃናት (Save the children International) ብምትሕብባር ኩለመዳይ ዓቕሚ መናእሰይ ንምዕባይ ዝሕግዝ ፕሮግራም ኣብ ወርሒ መስከረም 2008 ዓ/ም ኣብ ወረዳታት እንዳመኾኒ፣ ራያ ኣላማጣን ኦፍላን ዝጀመረት ኮይና እቲ ፕሮግራም ክሳብ መስከረም 2012 ዓ/ም ዝፀንሕ እዩ።

በዚ ፕሮግራም ተጠቀምቲ ኽኾኑ ዝተሓሰቡ መናእሰይ ዕድሚኦም ካብ 15 ክሳብ 29 ዓመት ዝኾኑ እዮም። ፈለማ እቶም ኣብቲ ፕሮግራም ክሕቆፉ ዝግበኦም ስራሕ ዘይብሎም መናእሰይ ይምልመሉ፡፡ ምስተመልመሉ ን15 መዓልቲ ስልጠና ይወሃቦም። ብቐፃልነት እውን ክፍተቶም እናረኣኻ ተወሰኽቲ ስልጠና ክወስዱ ይግበር፡፡ ብመሰረት እዚ ኣብ ሰለስቲአን ወረዳታት በቲ ፕሮግራም ንኽጥቀሙ ዝተመልመሉ 1,159 ደቂ ኣንስትዮ ዝርከብኦም 2,370 መናእሰይ ንኽልተ ሰሙን ዝወሰደ ስልጠና ተዋሂቦም። እቲ ስልጠና ብቐንዱ ፀጋታት ከባቢ ናብ ረብሓ እንድሕር ኣውዒሎሙዎ ክልወጡ ከም ዝኽእሉ ክኣምኑን ንስራሕ ክለዓዓሉን ምግባር እዩ፡፡ ስልጠና ምስወሰዱ ናብ ተግባራዊ ስራሕ ተኣትዩ። ብምቕፃል ጠቕላላ 772 ደቂ ኣንስትዮ ንዝርከብኦም 1,688 መናእሰይ (ካብቶም ዝሰልጠኑ እቶም 71 ምኢታዊ) ናብ ስራሕ ክተኣሳሰሩ ዝተገበረ ኮይኑ እቶም ዝተረፉ ድማ ኣብ ከይዲ ይርከቡ። እዞም ስራሕ ዝተኣሳሰሩ ይኹኑ ገና ኣብ ከይዲ ዘለዉ መናእሰይ ብስልጠና ማረት ብኣተሓሳስባ ምስተለወጡ ብባዕሎም እውን ዕድል ስራሕ ዘመቻችዉ እዮም።

ማረት ሓፂር ስልጠና ሂባ ናብ ስራሕ እንትተተኣሳስሮም ምስ ልቓሕ እውን ተራኽቦም እያ፡፡ ንኣብነት ነቶም ሰልጢኖም ኣብ ስራሕ ዝተዋፈሩ መናእሰይ ዛጊድ 10 ሚልዮን፣ 726 ሽሕን 500 ብር ልቓሕ ንኽረኽቡ ምስ ትካል ፍትሓዊ ልቓሕን ዕቋርን ደደቢት ምትእስሳር ከምዝተገበረሎምን በዚ ተጠቀምቲ ከም ዝኾኑን ኣብ ማረት መተሓባበሪ ፕሮጀክት ምዕባይ ዓቕምን ምምሕያሽ መነባብሮን መናእሰይን ኣይተ መንግስቱ ገሰሰ ገሊፆምልና እዮም።

እቲ ፕሮግራም ተግባሮምን ሓላፍነቶምን ተነፂሩ ዝተውሃቦም ቢሮታት ተሓባቢሮም ዝፈፀምዎ እዩ። ቢሮታት ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮ፣ ጉዳይ መናእሰይን ስፖርትን፣ ቴክኒክን ሞያን፣ ትልምን ፋይናንስን፣ ጉዳይ ሰራሕተኛን ማሕበራውን፣ ልምዓት ሕርሻን ገጠርን ከምኡ ድማ ኤጀንሲ ልምዓት ደኣንት፣ ትካል ፍትሓዊ ልቓሕን ዕቋርን ደደቢትን ማረት እዮም። እቶም ዝምልከቶም ኣብያተ ዕዮ መንግስትን ውልቀን ብብርኪ ወረዳ ዘለዉ መሓውራትን እዞም ብብርኪ ክልል ዘለዉ ኣብያተ ዕዮ እውን ብመሓውሮም ዝወሃቦም ሰራሕ ይፍፅሙ።

እዞም ልዕል ክብል ዝተዘርዘሩ ዝምልከቶም ኣካላትን ትካላትን እቲ ፕሮጀክት ኣብ ከመይ ዝበለ ኩነታት ከምዝርከብ፣ ኣብ ኣፈፃፅማ ዝተርኣዩ ድኽመታትን ጥንካረታትን፣ ብብርኪ ክልል ኮነ ወረዳታት ዘለዉ ዝምልከቶም ኣብያተ ዕዮ ብፅሒቶም ኣብ ምፍፃም ዝነበሮም ጥንካረን ድኽመትን ንምፍታሽ ኣብ ሳልሳይ ሰሙን ወርሒ ለካቲት 2010 ዓ/ም ዓብዪ ዋዕላ ኣካይዶም ነይሮም። እቲ ዋዕላ ብዋና ቤት ፅሕፈት ማረት ዝተዳለወ ኮይኑ ፈለማ ብዑደት እዩ ተጀሚሩ። ኣብ ወረዳ እንዳ መኾኒ ዝርከባ ሓሙሽተ ጣብያ ከም መርኣዪ ተዘዋዊሮም ዑደት ብምግባር ኣብቲ ባይታ ንዘሎ ጭቡጥ ኩነታት እቲ ፕሮጀክት ፈቲሸሙዎ እዮም።

ድሕሪ ዑደት ኩሎም ተሳተፍትን ዝምልክቶም ኣካላትን ዝተረኸብሉ መድረኽ ተዳልዩ፡፡ ገምጋም ተኻይዱ። ኣብቲ ዑደት ዝተሳተፉ ኣካላት ሓሳባቶም ኣቕሪቦም። ድሕሪ ብዙሕ ዘተን ምንሽርሻር ሓሳባትን ድኽመታትን ጥንካረታትን ነፂሮም። ከም ጥንካረታት ካብ ዝተቐመጡ ፍፃመታት እቶም ስልጠና ዝወሰዱ መናእሰይ ባህርያዊ ለውጢ ኣምፂኦም ናይ ምስራሕ ድልየቶም ናብ ፅቡቕ ብርኪ ክሰጋገር ምኽኣሉ፣ ዓርሰ እምነት መናእሰይ ምውሳኹን እናተወደቡ ልቓሕ ክወስዱ ምጅማሮምን ይጥቀሱ። እቲ ቀንዲ ድማ ንደቂ ኣንስትዮ ሓዊሱ መናእሰይ ኣብ ከባቢኦም ክልወጡሎም ዘኽእሉ ፀጋታት ከም ዘለዉ ተረዲኦም ናብ ተግባራዊ ስራሕ ዝኣተዉ ምዃኖም እዩ። ቅድም ክብል ኣብቶም መናእሰይ ዝነበረ ምፍራሕ ልቓሕ ሕዚ ኣዐርዩ ክመሓየሽ ምኽኣሉ፣ ወለዲ ንደቆም ብገንዘብ፣ ብናውትን ሞራልን ፅቡቕ ድጋፍ ዝገብሩ ምዃኖምን ካልኦትን ፅቡቓት ለውጥታት ተባሂሎም ዝተቐመጡ እዮም። ኣብቲ ፕሮግራም ዝተዋፈሩ ውሑዳት መናእሰይ ንጠቕላላ መናእሰይ እቶም ከባብታት ብእወንታዊ ጎድኒ ኣብ ምፅላው ዓብዪ እጃም ተፃዊቶም እዮም።

ብኣንፃሩ ድማ እቶም ዝምልከቶም ኣካላት ብዑደት ዘረጋገፅዎም ፀገማት ተነፂሮም ኣለዉ። ካብቶም ሕፅረታት ሓደ መናእሰይ ብውልቀ ጥራሕ ክሰርሑ ናይ ምድላይ ዝንባለ እዩ። እዚ እንተተወዲብካ ዝተወደበ ኣተሓሳስባ፣ ብዙሕ ካፒታልን ግዘን ከም ዝህልውን ዝበለፀ ውፅኢት ምምፃእ ከም ዝከኣልን ካብዘይምፍላጥ ዝፈልፈለ ዝንባለ እዩ። ካሊእ ዝተርኣየ ድኽመት ኣብ ምርባሕ ጠለ በጊዕ ዝተዋፈሩ መናእሰይ ኣሲሮም ዘይምቕላብ፣ ጨገረት እንስሳት ኣብ ምምራፅ ውሱንነት ምህላዉ፣ ኣብ ማእኸላት መዘናግዒ ዝተዋፈሩ መናእሰይ ዝጎደልዎም እታዎታት ባዕልቶም ክምልኡ ኣብ ክንዲ ምኽኣል ካብ ካሊእ ምፅባይ ኣሎ። እዚኣቶም ኣብቶም ተጠቀምቲ መናእሰይ ዘለዉ ፀገማት ኮይኖም ብዝምልከቶም ኣካላት ምምሕዳርን ኣብያተ ዕዮን ዝተፈጠሩ ሕፅረታት ከምዘለዉ እውን ተራእዩ እዩ። ንኣብነት ብብርኪ ወረዳ ዝርከቡ ዝምልከቶም ኣካላት ኣብያተ ዕዮ ተወዲቦም እኹል ድጋፍ ዘይመሃብ ተራእዩ እዩ። እዚ ብዝዓበየ ኣብ ቤት ፅሕፈት ልምዓት ሕርሻን ገጠርን ኮይኑ ኣብ ፀባ ላሕምን ምህጣር እንስሳን፣ ኣብ ልምዓት ደርሁን መስኖን ንዝተዋፈሩ መናእሰይ ዝተገበረ ደገፍ ኣዝዩ ዝተሓተ እዩ።

ካሊእ ኣብዚ ዝተርኣየ ሕፅረት ቀረብ ልቓሕ ደው ዝበለ ምዃኑ እዩ። ልቓሕ ደው እንተይሉ ድማ እቶም ኣብ ስራሕ ዝተዋፈሩ መናእሰይ ስርሖም ንኸስፍሑ ዝፅገሙ ኣብ ርእሲ ምዃኖም ካልኦት ሓደሽቲ ናብቲ ስራሕ ከይኣትዉ ዘዐንቅፍ እዩ። እዞም ፀገማት ብቐንዱ ኣብ ወረዳ ንዘለዉ ዝምልከቶም ኣካላት ይምልከቱ፡፡ እቶም ኣብ ወረዳ ዘለዉ ዝምልከቶም ኣብያተ ዕዮ ተወዲቦምን ተሓጋጊዞምን ፅቡቕ ደገፍ ኣይገበሩን እንትበሃል ብብርኪ ክልል ዘለዉ ዝምልከቶም ቢሮታትን ካልኦት ኣብያተ ዕዮን ነቶም ኣብ ወረዳ ዘለዉ መሓውራቶም ብጥቡቕ ተኸታቲሎም እቲ ስራሕ ዝድለ ድጋፍ ክረክብ ኣይገበሩን ማለት እዩ።

እቶም ልዕል ክብል ዝተዘርዘሩ ምስ ማረት ተሓጋጊዞም ንዕውትነት እቲ ፕሮጀክት ዝነጥፉ፣ ዝምልከቶም ኣካላት ነዞም ፀገማት ንምፍታሕን እቲ ፕሮጀክት ዕውት ንምግባርን ክሳብ ወረዳን ጣብያን ምስ ዘለዉ መሓውራቶም ተዋዲዶም ብዓብዪ ቆላሕታ ክሰርሕሉ ከምዝግባእ ምርድዳእ ገይሮም። እቶም ኣብቲ ፕሮጀክት ዝተዋፈሩ መናእሰይ ክፍተት ሞያዊ ዓቕሚ ዝመልኡ ስልጠናታት፣ መስርሒ ቦታን ቀረብ ልቓሕን ክማልአሎም ከምዝግባእ እውን ተረዳዲኦም እዮም። እቲ ካልእ ድማ ካብቶም ናብ ስራሕ ኣትዮም ዘለዉ መናእሰይ ዝሓሸ ምንቅስቓስ ዝገብሩ ተሞክሮኦም ክሰፍሕ ምግባር እውን ንቐፃላይ ክስርሐሉ ዘለዎ ከምዝኾነ ኣካል እቲ ዝተቐመጠ ኣንፈት እዩ።

ካብቶም ኣብ ፅቡቕ ምንቅስቓስ ዝርከቡ መናእሰይ ሓንቲ ፀሃይቱ ካሕሳይ እያ። ነባሪት ወረዳ እንዳmኾኒ ዝኾነት ንእስቲ ፀሃይቱ 10ይ ክፍሊ ነጥቢ ስለዘይመፅአላ ምስ ወለዳ ኮይና ዝተለመደ ስራሐ ገዛ ትሰርሕ ነይራ። ኣብዚ ፕሮግራም ክትሕቆፍ ምስተመልመለት ግና ካብ ትካል ፍትሓዊ ልቓሕን ዕቋርን 20 ሽሕ ብር ተለቂሓ ምስ ናይ ባዕላ ሽዱሽተ ሽሕ ሓዊሳ ብ26 ሽሕ ብር ወፃኢ ፀባ ላሕሚ ዓዲጋ። ሕዚ እታ ላሕሚ ወሊዳትላ ኣላ። በዚ ድማ ተወሳኺ ምራኽ ኣብ ርእሲ ምርካባ ፀባ እናሸጠት ኣታዊ ትረክብ ከም ዘላ ትገልፅ። እቲ ቀንዲ ቁምነገር ከም እትልወጥ ኣሚና ናብ ስራሕ ምእታዋ ከም ዝኾነን እቲ ኣጀማምረኣ ቀስ ብቐስ እትልወጥ ምዃና ከም ዘርእን ትገልፅ፡፡

ኣጠቓሊልካ እንትርአ ፕሮጀክት ምዕባይ ዓቕምን ምምሕያሽ መነባብሮን መናእሰይ ብዝዓበየ ብኣተሓሳስባ ካብኡ ድማ ብእቶት ዓቕሚ መናእሰይ ዝሃንፅ ዘሎ ልምዓታዊ ንጥፈት ማረት እዩ። ብኣውራኡ ድማ ፀጋ ከባቢ ኣብ ምጥቃም ዝተመስረተ እዩ። እዚ ክሳብ ሕዚ ተኻይዱ ዘሎ ክያዶ ብድምር ‘ፅቡቕ እዩ’ ኢልካ ዝውሰድ ኮይኑ ብሰንኪ ሕፅረት ክትትልን ደገፍን ዝምልከቶም ኣብያተ ዕዮ መንግስቲ ተፈጢሮም ዘለዉ ሕፅረታት ግና ነቲ ዝድለ ለውጢ መዐንቀፍቲ ስለዝኾኑ ብቕልጡፍ ክምልኡ ይግባእ። ማረት ብብርኪ ዓለም ተወዳዲራ፣ ዘእምን መበገሲ ትልሚ መርሃ ግብሪ ልምዓት ኣቕሪባ ዘምፀአቶ በጀት ንመናእሰይ ብቐፃልነት ስብእነኦም ዝሃንፅን ፀጋታት ከባቢኦም ክጥቀሙ ዝገብርን ልምዓታዊ ፕሮግራም ስኣን ግቡእ ደገፍ ኩሎም መሓውራት ውፅኢቱ ዝደኸመ ክኸውን የብሉን። ብፍላይ ቀረብ ልቓሕን መስርሒ ቦታን ነቲ ስራሕ መሰረታዊ ጉዳያት ስለዝኾኑ ቀልጢፎም ክፍትሑ ኣለዎም። ምስ ልምዓት ንህቢ፣ መስኖ፣ ፀባ ላሕምን ደርሁን ተተሓሒዙ ብሕፅረት ደገፍን ክትትልን ቤት ፅሕፈት ልምዓት ገጠርን ሕርሻን ዝተርኣዩ ሕፅረታት እውን ንፅባሕ እንተይበልካ ምፍታሕ ግድን ይብል።


alena ember where do we

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 3

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 3

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 2

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 2

መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 1

ኣውርድ መፅሄት ክልሰ ሓሳብ ህወሓት 1

ወይን ብፒዲኤፍ

ኣውርድ ጋዜጣ 971
ፍሉይ ሕታም መፂሄት
አውርድ መፅሄት ለካቲት 2010